Ο συγγραφέας Αντώνης Αντωνιάδης μιλά για την «Ελένη της Αιτωλίας»

Ο συγγραφέας Αντώνης Αντωνιάδης έχει γράψει μέχρι σήμερα έξι μυθιστορήματα, τρία εκ των οποίων κυκλοφορούν και στο εξωτερικό, δύο ιστορικές μελέτες, ενώ έχει συμμετάσχει σε δεκατέσσερα συλλογικά έργα. Το τελευταίο του βιβλίο είναι το υπέροχο μυθιστόρημα με τίτλο «Η Ελένη της Αιτωλίας» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Οξύ.

Το έργο (624 σελίδων) εκτυλίσσεται το 279 π.Χ όταν μια γαλατική ορδή εισβάλει στον ελληνικό χώρο και απειλεί τους Έλληνες με αφανισμό. Κεντρικό πρόσωπο του μυθιστορήματος είναι η Ελένη, κόρη του στρατηγού Καλλίνου από την πόλη Θέρμο της Αιτωλίας. Οι περιπέτειες της Ελένης αρχίζουν όταν κάποιος μισθοφόρος της περιοχής κακοποιεί τον μικρό της αδελφό. Η κοπέλα εκδικείται και σκοτώνει τον μισθοφόρο ενώ στη συνέχεια βρίσκει καταφύγιο στα βουνά της Αιτωλίας και κάπου εκεί γεννιέται ένας θρύλος. Ωστόσο την ίδια χρονική περίοδο οι Έλληνες αντιμετωπίζουν έναν υπαρξιακό κίνδυνο: Τη γαλατική εισβολή. Όμως παρατάσσουν στις Θερμοπύλες μια αμυντική δύναμη στην οποία οι Αιτωλοί έχουν τη μεγαλύτερη συμμετοχή. Οι Γαλάτες σκέφτονται σωστά ότι αφού οι περισσότεροι υπερασπιστές των Θερμοπυλών είναι Αιτωλείς, τότε η Αιτωλία θα είναι ανυπεράσπιστη. Στέλνουν λοιπόν ένα τμήμα του γαλατικού στρατού να αφανίσει τις Αιτωλικές πόλεις. Η Αιτωλία είναι στο έλεος των εισβολέων όμως την κρίσιμη στιγμή ξεφυτρώνει αναπάντεχα ένας στρατός για να υπερασπιστεί τις εστίες και τους ναούς των Αιτωλών. Για την ακρίβεια, ένας στρατός γυναικών με πρώτη την Ελένη της Αιτωλίας, την κόρη του Καλλίνου.

Γι’ αυτό το βιβλίο μιλά στο politismikos.gr ο συγγραφέας Αντώνης Αντωνιάδης.

Συνέντευξη στον Γιάννη Ζυγούλη

Κύριε Αντωνιάδη, γιατί επιλέξατε να γράψετε για την «Ελένη της Αιτωλίας»; Ποια ήταν η πηγή έμπνευσης γι’ αυτό το έργο;

Υπήρξαν διάφορες αφορμές ώστε να καταπιαστώ με το θέμα των γυναικών-ηρωίδων την περίοδο της γαλατικής εισβολής. Οι πρόσφατες αφορμές ήταν οι διάφορες ακραίες θεωρίες που κυκλοφορούν σχετικά με το γυναικείο φύλο, όχι μόνο από τις φεμινίστριες, αλλά και από άνδρες, που στην ουσία διαιωνίζουν τα κατάλοιπα της πατριαρχίας και θεωρούν ακόμα ότι η γυναίκα είναι αδύναμη, δεν έχει γενναιότητα, δεν ενδιαφέρεται για τα κοινά κ.λπ. Κατά τη γνώμη μου, σήμερα, δεν ακούγεται κάποια λογική πρόταση, καθώς αντηχούν μόνο οι κραυγές των φανατικών. Αυτό, σε συνδυασμό με το ότι παλαιότερα είχα ασχοληθεί με τη μάχη των Δελφών, αλλά δεν είχα ερευνήσει σε βάθος τα γεγονότα, με ώθησαν να γράψω την κρυμμένη, στην ουσία, ιστορία των γυναικών που έσωσαν την Ελλάδα.

Με ποια κριτήρια επιλέγετε συνήθως τα θέματά σας;

Σε σχέση με την Ιστορία με ενδιαφέρουν γεγονότα που δεν είναι ευρέως γνωστά ή η υπόθεσή τους έχουν να προσφέρουν στον σύγχρονο αναγνώστη μια διαφορετική οπτική.Σε σχέση με τη φαντασία (αστυνομικό, τρόμου, φανταστικό) η ανάλυση της ανθρώπινης ψυχής, των σκέψεων και των δράσεων ή αντιδράσεων των ανθρώπων σε συνδυασμό με τις απρόβλεπτες ανατροπές.

Σας προβλημάτισε το γεγονός ότι η «Ελένη» είναι σχετικά άγνωστη Ιστορία;

Σαφώς και ναι, ειδικά όταν αναζητώντας πληροφορίες για τα γεγονότα ανακάλυψα  τι δεν υπάρχει καν ιστορική μελέτη από επιστήμονες. Στην ουσία έκανα μόνος μου την έρευνα στις αρχαίες πηγές και συνδύασα τις πληροφορίες ώστε να βγούνε συμπεράσματα. Τα γραπτά των αρχαίων υπάρχουν, τα αρχαιολογικά ευρήματα υπάρχουν και δεν υπάρχει μελέτη ιστορικών ώστε να τα αναλύει και να τα συνδυάζει. Εάν υπήρχε, θεωρώ ότι τα γεγονότα θα ήταν γνωστά και θα αναφέρονταν στα σχολικά βιβλία ώστε να αναδειχτεί η γενναιότητα εκείνων των γυναικών που έσωσαν την Ελλάδα, στην ουσία, από τους εισβολείς. Δηλαδή η Ιστορία δεν ξεχάστηκε μονάχα λόγω της χρονικής απόστασης, αλλά και από την έλλειψη ενδιαφέροντος από τους σύγχρονους ιστορικούς.

Τα περισσότερα έργα σας μέχρι στιγμής εκτυλίσσονται στον αρχαίο κόσμο. Τι είναι αυτό που σας γοητεύει στη συγκεκριμένη ιστορική περίοδο;

Μέσω των ιστορικών μυθιστορημάτων απλώς προσπαθώ να περιγράψω σύγχρονα προβλήματα των ανθρώπων -που δεν είναι σύγχρονα, αλλά επειδή δεν διαβάζουμε Ιστορία νομίζουμε ότι είναι της εποχής μας- χωρίς να προβληματίζομαι για τις ιδεολογίες και για τον φανατισμό που χαρακτηρίζει τους σύγχρονους ανθρώπους. Επίσης, αναζητώντας τις πηγές ανακαλύπτω θέματα που είναι παντελώς άγνωστα για τους σύγχρονους Έλληνες, καθώς οι περισσότεροι έχουν μια λανθασμένη εικόνα για τους αρχαίους Έλληνες, εξιδανικευμένη περισσότερο και σχεδόν ουτοπιστική.

Οι Έλληνες διαβάζουν Ιστορία; Και το κυριότερο, διδάσκονται από αυτήν;

Τα στοιχεία είναι κατηγορηματικά για το μεγαλύτερο ποσοστό των Ελλήνων. Η πλειονότητα δεν διαβάζει καν βιβλία, ασχέτως που στα κοινωνικά δίκτυα μπορούν να σου απαντήσουν με ταχύτητα, δείχνοντας ότι γνωρίζουν, αλλά στην πραγματικότητα, απλώς γκούγκλαραν εκείνη τη στιγμή για να απαντήσουν. Ταυτόχρονα οι στατιστικές έρευνες δείχνουν πτώση του IQ των Ελλήνων, ενώ όλοι παράλληλα έχουμε παρατηρήσει ότι άλλα γράφουμε στις αναρτήσεις μας στα κοινωνικά δίκτυα και άλλα καταλαβαίνει η πλειονότητα των χρηστών. Αυτή η αμορφωσιά, η δυσκολία κατανόησης και η έλλειψη αντίληψη και κρίσης, δεν θα αργήσει να γίνει φανερά προβληματική σε όλο το φάσμα της κοινωνίας μας.

Όσο για το δεύτερο σκέλος της ερώτησής σου η απάντηση είναι αρνητική. Η ίδια η Ιστορία εμφανίστηκε στους Έλληνες ως ένας τομέας που θα διδάξει στις  επερχόμενες γενιές τα λάθη των προηγούμενων. Εάν πάρετε να διαβάσετε τον οποιοδήποτε αρχαίο ιστορικό, στην εισαγωγή του θα βρείτε να αναφέρει αυτόν κυρίως τον λόγο ότι τον ώθησε να γράψει, ωστόσο, ποτέ και σε κανένα κράτος η Ιστορία δεν έγινε γνώμονας για την καλυτέρευση του μέλλοντος. Σπανίζουν οι ηγέτες και οι πολιτικοί που έχουν γνώση της Ιστορίας και διδάσκονται από αυτήν. Είμαστε άνθρωποι, θνητοί, οπότε και δεν κουβαλάμε τη σοφία που απέκτησαν οι προηγούμενοι και δεν θα αναζητήσουμε τις λύσεις στα προηγούμενα γεγονότα και θα θελήσουμε να τα κάνουμε όπως εμείς νομίζουμε ότι είναι σωστό, ανάλογα με τα δικά μας δήθεν δεδομένα…

Οι Έλληνες διαβάζουν γενικώς; Αγαπούν το βιβλίο;

Όχι. Οι Έλληνες νομίζουν ότι τα ξέρουν όλα, καθώς έτσι μεγαλώνουν στο σπίτι τους. Αυτό τους μαθαίνει η οικογένειά τους, πως είναι έξυπνοι, πως δεν πρέπει να λένε δεν  ξέρω, πως δεν χρειάζεται να διαβάσουν, αφού αλλού είναι η ουσία της ζωής, στο χρήμα ή ακόμα κι επειδή έβγαλαν το λύκειο ή μια σχολή και πανεπιστήμιο δεν χρειάζεται πια να διαβάσουν άλλο. Τα ξέρουν όλα! Το ίντερνετ και η τεχνητή νοημοσύνη τους έδωσαν την εύκολη λύση να μπορούν να εμφανίζονται παντογνώστες και αυτό κάνουν.

Γράψατε ότι «Η Ελένη της Αιτωλίας» είναι μια ιστορία που «αποσιωπήθηκε για θρησκευτικούς και πατριαρχικούς λόγους». Από το 279 π.Χ. μέχρι σήμερα τι έχει αλλάξει στον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε την Ιστορία;

Δεν έχει αλλάξει κάτι. Όποιος διαβάσει Ιστορία θα δει ότι τα ίδια προβλήματα, οικογενειακά, κοινωνικά, πολιτικά, ερωτικά, θρησκευτικά κ.λπ. συνεχίζουν να παραμένουν ίδια, αταλάντευτα, εντελώς απαράλλαχτα. Καμία απολύτως διαφορά, καθώς οι άνθρωποι έρχονται στο ίδιο περιβάλλον με τις ίδιες σωματικές και πνευματικές ικανότητες και πράττουν τα ίδια με τους προηγούμενους, χωρίς να αλλάζουν τόσο στην κοινωνία όσο και στην αντίληψή τους παρά ελάχιστα πράγματα. Τα οποία η επόμενη γενιά μπορεί να τα ανατρέψει προς τα πίσω ή να τα χαλάσει εντελώς.

Πόσο κουραστική είναι η ιστορική έρευνα πριν από τη συγγραφή ενός μυθιστορήματος; Έτυχε ποτέ, στο παρελθόν, να διακόψετε ή να ακυρώσετε τη συγγραφή εξαιτίας μιας αποτυχημένης έρευνας;

Η έρευνα είναι κουραστική, αλλά ταυτόχρονα δημιουργική και ψυχαγωγική. Για να γράψεις ένα βιβλίο μπορεί να χρειαστεί να διαβάσεις πενήντα και παραπάνω άλλα βιβλία, όχι κάθε φορά, αφού θα αποκτήσεις τις γνώσεις για το επόμενο. Αν το βλέπει κάποιος σαν αναγκαστικό έργο τότε δεν θα τον ευχαριστήσει, αν το βλέπει σαν περιπέτεια ή και ταξίδι κατά το οποίο θα ανακαλύψει πράγματα άγνωστα, τότε θα το ευχαριστηθεί, θα ικανοποιηθεί και στο τέλος θα προσφέρει και στους αναγνώστες του.

Όσο για το εάν με κούρασε η έρευνα όχι. Για μένα κάθε βιβλίο είναι ένα ταξίδι που μου προσφέρει περιπέτεια και ψυχαγωγία, οπότε μπορεί να κουράζομαι μεν αλλά συνεχίζω και όταν ανακαλύπτω κάτι καινούργιο ανανεώνεται η όρεξη για τη συνέχεια.

Ποιο είναι το μυστικό για ένα επιτυχημένο ιστορικό μυθιστόρημα;

Μια καλώς ειπωμένη ιστορία που να κεντρίζει το ενδιαφέρον του αναγνώστη. Αυτό ισχύει για όλα τα βιβλία και τα ιστορικά δεν αποτελούν εξαίρεση. Αυτά όμως που πρέπει να προσέξει εκείνος που θα καταπιαστεί με το ιστορικό μυθιστόρημα είναι η συνέπεια στα ιστορικά στοιχεία και σωστή μεταφορά του ιστορικού πλαισίου στον αναγνώστη.

Ποιο είναι το επόμενο βήμα στη συγγραφική σας πορεία; Τι ετοιμάζετε για το προσεχές μέλλον;

Στα σκαριά έχω δυο ιστορικά μυθιστορήματα, ένα μυστηρίου-τρόμου και ένα ιστορικό- επιστημονικής φαντασίας. Δεν ξέρω ποιο απ’ αυτά θα κερδίσει στον αγώνα μεταξύ τους για το ποιο θα κυκλοφορήσει πρώτο.

Κύριε Αντωνιάδη ευχαριστώ θερμά!

Ο Αντώνης Αντωνιάδης γεννήθηκε στην Άλτενα της Γερμανίας. Αποφοίτησε από την σχολή Φυσικοθεραπείας του Βελιγραδίου. Από το 2000-2004 ήταν αρχισυντάκτης του περιοδικού ΑΒΑΤΟΝ, ενώ από το 2004 είναι διευθυντής του περιοδικού ΜΥΣΤΙΚΗ ΕΛΛΑΔΑ. Το 2003 οργάνωσε την παραγωγή της τηλεοπτικής σειράς Άγνωστες Πύλες που προβλήθηκε στην ΕΤ3.

Με κείμενά του έχει συμμετάσχει σε πολλά βιβλία και επίσης έχει επιμεληθεί ανάλογο αριθμό βιβλίων άλλων συγγραφέων.

Ο Γιάννης Ζυγούλης γεννήθηκε στη Στυλίδα Φθιώτιδος και τα τελευταία χρόνια ζει στο Ηράκλειο της Κρήτης. Είναι επαγγελματίας δημοσιογράφος και μέλος της Ένωσης Συντακτών Ημερησίων Εφημερίδων Αθηνών (ΕΣΗΕΑ). Έχει εργαστεί ως ρεπόρτερ στις εφημερίδες Καθημερινή και Νέα Μεσημβρινή, στο περιοδικό ΕΝΑ και στους ραδιοφωνικούς σταθμούς Σκάι και Flash.Επίσης διετέλεσε επί σειρά ετών αρχισυντάκτης ύλης στην εφημερίδα Ημερησία. Είναι μέλος του Ομίλου Φθιωτών Λογοτεχνών και Συγγραφέων.