Το λεξικό της ζωής μας.

Γράφει η Σουζάνα Παπαφάγου , Κλινική – Αναπτυξιακή Ψυχολόγος, Ψυχοδυναμική Ψυχοθεραπεύτρια.

Οι λέξεις που κληρονομούμε, οι λέξεις που δίνουμε στα παιδιά μας

Με αφορμή το βιβλίο του Στεφάνου Ξενάκη, βρέθηκα να σκέφτομαι κάτι που συναντώ καθημερινά τόσο στη θεραπεία όσο και στη γονεϊκότητα: πόση δύναμη έχουν οι λέξεις που χρησιμοποιούμε.

Μεγαλώνουμε πιστεύοντας ότι οι λέξεις περιγράφουν την πραγματικότητα. Στην πραγματικότητα όμως συχνά τη διαμορφώνουν.

Ένα παιδί που ακούει συνεχώς «είσαι τεμπέλης», «είσαι δύσκολος», «είσαι υπερβολικός», δεν ακούει απλώς μια λέξη. Μαθαίνει ποιος είναι. Χτίζει την εικόνα του εαυτού του μέσα από αυτήν. Αντίστοιχα, ένας ενήλικας που επαναλαμβάνει μέσα του «δεν μπορώ», «δεν αξίζω», «πρέπει να τα καταφέρνω μόνος μου», ζει μέσα σε ένα εσωτερικό λεξικό που επηρεάζει τις επιλογές, τις σχέσεις και τα όριά του.

Η αναπτυξιακή ψυχολογία γνωρίζει καλά ότι η γλώσσα δεν είναι μόνο εργαλείο επικοινωνίας. Είναι εργαλείο νοηματοδότησης. Μέσα από τις λέξεις τα παιδιά μαθαίνουν τι να νιώθουν για τον εαυτό τους, πώς να αντιλαμβάνονται τα συναισθήματά τους και πόσο χώρο δικαιούνται να καταλαμβάνουν στον κόσμο.

Γι’ αυτό και η γονεϊκότητα δεν αφορά μόνο όσα κάνουμε. Αφορά και τον τρόπο που μιλάμε. Τα όρια δεν μπαίνουν μόνο με κανόνες. Μπαίνουν και με λέξεις που περιέχουν σεβασμό, σταθερότητα και σύνδεση.

Ίσως χρειάζεται να αναρωτηθούμε: ποιο είναι το λεξικό που κουβαλάμε από τη δική μας οικογένεια; Ποιες λέξεις έγιναν μέσα μας πεποιθήσεις; Ποιες έγιναν πληγές; Και ποιες θέλουμε να παραδώσουμε στα παιδιά μας;

Γιατί ο αρκούντως καλός γονέας δεν είναι εκείνος που δεν κάνει ποτέ λάθη. Είναι εκείνος που προσέχει τη γλώσσα με την οποία συναντά το παιδί του. Εκείνος που γνωρίζει ότι μια λέξη μπορεί να γίνει γέφυρα ή τείχος, καταφύγιο ή τραύμα.

Και ίσως τελικά η πιο σημαντική κληρονομιά που αφήνουμε στα παιδιά μας να μην είναι αυτά που τους δίνουμε, αλλά οι λέξεις με τις οποίες τα μαθαίνουμε να μιλούν στον εαυτό τους όταν εμείς δεν θα είμαστε εκεί.

Λίγα λόγια για το βιβλίο

Το νέο βιβλίο του Στέφανου Ξενάκη, «Το Λεξικό της Ζωής Σου», είναι μια εξερεύνηση της δύναμης των λέξεων και του τρόπου με τον οποίο αυτές διαμορφώνουν τη σκέψη, τα συναισθήματα και τελικά την ίδια μας τη ζωή. Ο συγγραφέας υποστηρίζει ότι οι λέξεις δεν περιγράφουν απλώς την πραγματικότητα αλλά συμβάλλουν στη δημιουργία της, επηρεάζοντας τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τον εαυτό μας, τους άλλους και τον κόσμο γύρω μας.

Μέσα από παραδείγματα, ιστορίες και πρακτικές προσεγγίσεις, το βιβλίο καλεί τον αναγνώστη να παρατηρήσει το προσωπικό του λεξιλόγιο και να αναρωτηθεί ποιες λέξεις τον ενδυναμώνουν και ποιες τον περιορίζουν. Με κεντρική ιδέα ότι «η κόλαση από τον παράδεισο μπορεί να απέχει μία μόνο λέξη», ο Ξενάκης προτείνει μια διαφορετική σχέση με τη γλώσσα, ως εργαλείο αυτογνωσίας, αλλαγής και προσωπικής εξέλιξης.

Σουζάνα Παπαφάγου is free today. But if you enjoyed this post, you can tell Σουζάνα Παπαφάγου that their writing is valuable by pledging a future subscription. You won’t be charged unless they enable payments.

Εφόσον επιθυμείτε  κάνετε εγγραφή εδώ:

https://spsychotherapy.substack.com/account?original_app=&free_signup_confirmation=true