Ρεπεράζ – Μαρίνας Αγαθαγγελίδου – Εκδόσεις Πατάκη.

Γράφει ο δημοσιογράφος – συγγραφέας, Γιάννης Ζυγούλης

«Ρεπεράζ», είναι κινηματογραφικός όρος και σημαίνει την αναζήτηση και την επιλογή των χώρων που απαιτούνται για τα γυρίσματα μιας ταινίας. Η λέξη προέρχεται εκ του γαλλικού «repérage», που σημαίνει εντοπισμός ενώ στα ελληνικά θα μπορούσε να αποδοθεί περιφραστικά ως «σκηνοθετική αυτοψία».

Αυτός είναι ο τίτλος του πρώτου μυθιστορήματος με την υπογραφή της Μαρίνας Αγαθαγγελίδου που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πατάκη. Το έργο εκδόθηκε τον Νοέμβριο του 2025 σε μια προσεγμένη έκδοση 175 σελίδων. Το περιεχόμενο του βιβλίου (όπως και ο τίτλος) παραπέμπει σε ντοκιμαντέρ ή έστω σε δημοσιογραφικό ρεπορτάζ. Πρωταγωνιστές είναι έξι άνθρωποι οι οποίοι κατά την οικονομική κρίση του 2015 κατοικούν στο Βερολίνο:

Ο Πάουλ, η Δήμητρα, ο Καρλ, η Λανίκα, η Άλκηστη και ο Αντίλ δίνουν τα ονόματά τους στα κεφάλαια του βιβλίου και αφηγούνται τις ιστορίες τους. Μένουν άνεργοι, ερωτεύονται, συζητούν ή ονειρεύονται και όλοι μαζί αναζητούν ένα καλύτερο μέλλον μέσα στο χάος της μεγαλούπολης.

Ο Πάουλ αρχικά θέλει να γυρίσει μια ταινία για έναν Σοβιετικό κοσμοναύτη, αλλά τελικά αλλάζει γνώμη. Η Δήμητρα ζει εδώ και κάποια χρόνια στο Βερολίνο, αλλά ακόμα να βρει τον εαυτό της. Ο Καρλ βολοδέρνει στους δρόμους. Η Λανίκα θα προτιμούσε να είναι η Δήμητρα. Η Άλκηστη είναι κλαψιάρα και μισεί τα πρότζεκτ. Ο Αντίλ βλέπει πολλά όνειρα… Οι ζωές τους κυλούν ανεξάρτητα αλλά με την παρέμβαση της Μαρίνας Αγαθαγγελίδου κάποια στιγμή συγκλίνουν. Και ο κοινός παρονομαστής είναι ένα άλλο ντοκιμαντέρ που θα ήθελε να κάνει ο Πάουλ, αυτή τη φορά με θέμα την ενσωμάτωση των Ανατολικογερμανών στη γερμανική κοινωνία μετά την πτώση του Τείχους.

Κι έτσι διαβάζουμε διαδοχικές εξομολογήσεις από έξι διαφορετικά πρόσωπα και ταυτόχρονα νιώθουμε τα συναισθήματά τους, τις αποτυχίες τους ή τα αδιέξοδά τους. Κι όλα αυτά με φόντο συγκλονιστικά γεγονότα στη διεθνή επικαιρότητα: το κύμα των ακροδεξιών διαδηλώσεων στη Γερμανία, ο πόλεμος στη Συρία και η έξαρση του προσφυγικού, η οικονομική κρίση και το δημοψήφισμα στην Ελλάδα.Η πλοκή δεν έχει το χαρακτήρα… ανασκαφής καθώς οι πρωταγωνιστές δεν λένε πολλά για τη ζωή τους. Περιγράφουν μόνο στιγμιότυπα από το σήμερα και την (σημερινή) καθημερινότητά τους. Και κάπως έτσι η συγγραφέας καταγράφει στιγμές και συναισθήματα σαν να γυρίζει ταινία.

Η γραφή είναι απλή και ζωντανή. Η Μαρίνα Αγαθαγγελίδου καταγράφει με αληθοφάνεια και (αρκετά συχνά) με τρυφερότητα τα βιώματα των ηρώων της.Επίσης, σε κάποια σημεία, το κείμενο δεν έχει τελείες, οι προτάσεις εκτείνονται σε ολόκληρες παραγράφους και με αυτόν τον τρόπο η αφήγηση γίνεται πιο γρήγορη. Ωστόσο το πιο ενδιαφέρον στοιχείο του βιβλίου είναι το περιεχόμενο των αφηγήσεων. Η συγγραφέας διάλεξε προσεκτικά τις ιστορίες των πρωταγωνιστών και κατάφερε να κρατήσει το ενδιαφέρον του αναγνώστη μέχρι και την τελευταία αφήγηση. Οι ήρωες εκφράζουν φόβους και αγωνίες, άλλοτε συνθλίβονται και μερικές φορές φαίνονται έτοιμοι να παλέψουν για να κερδίσουν τη ζωή τους. Το πολυπολιτισμικό Βερολίνο μοιάζει με χωνευτήρι αλλά αυτοί κρατιούνται (έστω και δύσκολα) όρθιοι. Γύρω τους ο κόσμος αλλάζει, οι μετανάστες κατακλύζουν την πόλη και οι Ανατολικογερμανοί θεωρούνται και αυτοί «εσωτερικοί μετανάστες».Λίγο πιο πέρα, οι ειδήσεις περιγράφουν πολέμους και οικονομικές κρίσεις κι έναν κόσμο σε ρευστή κατάσταση. Αλλά ο Πάουλ, η Δήμητρα, ο Καρλ, η Λανίκα, η Άλκηστη και ο Αντίλ, συνεχίζουν να ερωτεύονται κι ας χωρίζουν, κι ας απογοητεύονται. Εξακολουθούν να ονειρεύονται κι ας ξυπνούν απότομα, κι ας βλέπουν τα όνειρά τους να χάνονται. Συνεχίζουν να ελπίζουν κι ας λιγοστεύουν οι ελπίδες, κι ας δυσκολεύονται να εντοπίσουν αισιόδοξα μηνύματα.

Εν κατακλείδι, το Ρεπεράζ είναι ένα δυνατό κοινωνικό μυθιστόρημα. Η Μαρίνα Αγαθαγγελίδου κατορθώνει να αποτυπώσει κοινωνικά ζητήματα της σύγχρονης εποχής και με αυτό τον τρόπο να διατυπώσει ερωτήματα από αυτά που οι απαντήσεις είναι συνήθως δύσκολες. Η συγγραφέας επέλεξε τον δύσκολο δρόμο και θέτει τα ζητήματά της με τρόπο που αγγίζει την ψυχή του αναγνώστη. Γι’ αυτό, το Ρεπεράζ είναι ένα βιβλίο που αξίζει να διαβαστεί!

Η Μαρίνα Αγαθαγγελίδου γεννήθηκε το 1984 στην Αθήνα. Σπούδασε θεατρολογία στο ΕΚΠΑ και λογοτεχνική μετάφραση στο ΕΚΕΜΕΛ, και στη συνέχεια έκανε διδακτορικό στο Ινστιτούτο Θεατρολογίας του Freie Universitat Berlin. Ζει στο Βερολίνο από το 2010 και εργάζεται στον λογοτεχνικό οργανισμό Haus fur Poesie.

Μεταφράζει γερμανόφωνη λογοτεχνία και θεωρία, και είναι μέλος της συντακτικής ομάδας του περιοδικού λογοτεχνικής μετάφρασης «Το Παράσιτο». Πιο πρόσφατες μεταφράσεις της είναι οι εξής: «Μεταδραματικό θέατρο» του Hans-Thies Lehmann (Εκδόσεις Πατάκη, 2025) και «Τρεις γυναίκες» του Robert Musil (Αντίποδες, 2024).

Ποιήματα, δοκίμια, πεζά και κριτικές της έχουν δημοσιευθεί σε διάφορα έντυπα και διαδικτυακά περιοδικά. Βιβλιοκριτικές της έχουν δημοσιευθεί και στο «Ανοιχτό Βιβλίο» της Εφημερίδας των Συντακτών. Το «Ρεπεράζ» είναι το πρώτο της βιβλίο.

Ο Γιάννης Ζυγούλης γεννήθηκε στη Στυλίδα Φθιώτιδος και τα τελευταία χρόνια ζει στο Ηράκλειο της Κρήτης. Είναι επαγγελματίας δημοσιογράφος και μέλος της Ένωσης Συντακτών Ημερησίων Εφημερίδων Αθηνών (ΕΣΗΕΑ). Έχει εργαστεί ως ρεπόρτερ στις εφημερίδες Καθημερινή και Νέα Μεσημβρινή, στο περιοδικό ΕΝΑ και στους ραδιοφωνικούς σταθμούς Σκάι και Flash.Επίσης διετέλεσε επί σειρά ετών αρχισυντάκτης ύλης στην εφημερίδα Ημερησία. Είναι μέλος του Ομίλου Φθιωτών Λογοτεχνών και Συγγραφέων.