Η σύγχρονη διαπαιδαγώγηση

Γράφει η  Σταματία Γαβριηλίδου

Τη διαπαιδαγώγηση των παιδιών, σε αυτή την κρίσιμη περίοδο που αφορά την ανάπτυξη και την εξέλιξή τους, φαίνεται πως έχουν αναλάβει σε μεγάλο βαθμό η τεχνολογία και οι οθόνες.

Η ακινησία των παιδιών μέσα σε τσιμεντένια κουτιά, με παράθυρα χωρίς θέα και ορίζοντα, τα έχει καταστήσει πιο νωθρά και συχνά υπέρβαρα.

Σήμερα, όμως, γνωρίζουμε ότι η ηλικία από 0 έως 6 ετών αποτελεί τη σημαντικότερη και κρισιμότερη περίοδο για την ανάπτυξη του παιδιού, καθώς τότε διαμορφώνονται τα θεμέλια του χαρακτήρα και της προσωπικότητάς του.

Ο εγκέφαλος διαθέτει ασύλληπτη δύναμη και πλαστικότητα, ενώ κατά τα πρώτα αυτά χρόνια διαμορφώνεται το νευρωνικό σύστημα. Υποστηρίζεται ότι ένα πολύ σημαντικό μέρος της νοητικής ανάπτυξης συντελείται στα πρώτα χρόνια της ζωής. Όταν το παιδί μεγαλώνει σε ακατάλληλο περιβάλλον, οι δρόμοι της σκέψης του περιορίζονται, η δημιουργική φαντασία του ασφυκτιά και η γλωσσική του εξέλιξη παρεμποδίζεται.

Η ομιλία τείνει να υποβαθμιστεί σε έναν φτωχότερο και πιο επιφανειακό τρόπο επικοινωνίας, όπως προφητικά είχε επισημάνει ο Όργουελ. Η τεχνολογία έχει κυριολεκτικά μαγνητίσει τα παιδιά και καθημερινά τους στερεί τον ζωντανό λόγο, τη σκέψη και την ουσιαστική επικοινωνία.

Παράλληλα, έχει αναλάβει ρόλους που άλλοτε ανήκαν στη μητέρα, στον πατέρα, στη γιαγιά και στον παππού, αλλά και στους ελεύθερους χώρους όπου τα παιδιά έπαιζαν αυθόρμητα και δημιουργικά. Εκεί, μέσα από το ελεύθερο και όχι αυστηρά δομημένο παιχνίδι, καλλιεργούσαν τη σκέψη τους, ανέπτυσσαν τη φαντασία τους και δημιουργούσαν όμορφες, αξέχαστες φιλίες.