Απώλεια Οστού και Σπόροι — Μια Εξελικτική Προοπτική – Γράφει η Δρ Γεωργία Κατσογριδάκη, Βαριατρική Διαιτολόγος – Διατροφολόγος.

Ένα από τα πιο συναρπαστικά ευρήματα στην ανθρωπολογία είναι ότι τα ανθρώπινα οστά έγιναν σημαντικά ελαφρύτερα και πιο εύθραυστα μετά τη μετάβαση σε δίαιτες με βάση τη γεωργία πριν από περίπου 10.000–12.000 χρόνια. Έρευνες που αναλύουν σκελετικά κατάλοιπα σε χιλιάδες χρόνια δείχνουν ότι οι κυνηγοί–συλλέκτες είχαν πολύ ισχυρότερα οστά από τους μεταγενέστερους αγροτικούς πληθυσμούς, κυρίως λόγω μεγαλύτερης δια βίου κινητικότητας και μεταφοράς φορτίων.

Η στροφή προς δίαιτες που κυριαρχούνται από σπόρους επίσης άλλαξε τα θρεπτικά προφίλ και, σε ορισμένες περιπτώσεις, συνέβαλε σε ελλείψεις που γίνονται ορατές στα σκελετικά κατάλοιπα κατά τις πρώιμες γεωργικές περιόδους. Αυτό δεν σημαίνει ότι τα σιτηρά είναι εγγενώς επιβλαβή, αλλά αναδεικνύει πώς η σύνθεση της διατροφής, τα πρότυπα κίνησης και η αποκατάσταση αλληλεπιδρούν με την ανθρώπινη βιολογία.

Οι σύγχρονες συζητήσεις για την υγεία των οστών συχνά επικεντρώνονται υπερβολικά στην πρόσληψη ασβεστίου, ωστόσο η φυσιολογία δείχνει μια ευρύτερη εικόνα. Τα οστά ανταποκρίνονται πρωτίστως στη μηχανική φόρτιση από το περπάτημα, τη μεταφορά, την ανύψωση και την αντίσταση. Όταν η καθημερινή κίνηση μειώνεται, η πυκνότητα των οστών ακολουθεί. Η μειωμένη κινητικότητα μετά την υιοθέτηση της γεωργίας ήταν ο κύριος παράγοντας για τους ασθενέστερους σκελετούς σε πολλούς πληθυσμούς.

Κλινικά συμπεράσματα:

Η οστική πυκνότητα επηρεάζεται έντονα από την ταχύτητα βάδισης, τις δραστηριότητες με φόρτιση βάρους και την συνεχόμενη σωματική εργασία, τις δραστηριότητες υψηλού αντίκτυπου, και τη διατροφή πλούσια σε μέταλλα.

Η ποικιλία φυτικών τροφών παρέχει επίσης ουσιώδη μικροθρεπτικά συστατικά, φυτοθρεπτικά και προβιοτικές ίνες που υποστηρίζουν την εντερική υγεία και την απορρόφηση μετάλλων.

Η επαρκής πρωτεΐνη και τα απαραίτητα λιπαρά οξέα υποστηρίζουν την αναδόμηση των οστών και τη ορμονική σήμανση.

Η αναζωογονητική ύπνος είναι κρίσιμη για την έκκριση αυξητικής ορμόνης, την αποκατάσταση και την επιδιόρθωση ιστών.

Η καθιστική συμπεριφορά παραμένει ένας σημαντικός, υποτιμημένος παράγοντας κινδύνου για οστεοπόρωση.

Η λειτουργική ικανότητα κίνησης θα πρέπει να παρακολουθείται παράλληλα με τα παραδοσιακά βιοδείκτες στην προληπτική φροντίδα.

Το συμπέρασμα είναι απλό και εφαρμόσιμο: τα δυνατά οστά χτίζονται μέσω συχνής κίνησης, ποικιλίας ολόκληρων τροφών και αναζωογονητικού ύπνου — όχι μέσω της καθιστικής ζωής που υποστηρίζεται από εμπλουτισμένες τροφές. Η εξελικτική μας ιστορία εξακολουθεί να παρέχει έναν πρακτικό οδηγό για τη βελτίωση της διάρκειας υγιούς ζωής σήμερα.

Η Γεωργία Κατσογριδάκη είναι αριστούχα απόφοιτος του τμήματος Διατροφής & Διαιτολογίας και Φυσικοπαθητικός, με πολυετή πείρα στο χώρο της διατροφής.

Είναι κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου στη Βιοτεχνολογία από το τμήμα Βιοχημείας με ερευνητική εργασία σχετικά με τα επίπεδα λεπτίνης σε παχύσαρκους & λιπόσαρκους, και διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας με θέμα διπλωματικής διατριβής «Επίδραση της λαπαροσκοπικής επίμήκους γαστρεκτομής, στο διατροφικό προφίλ και στη θρέψη του ασθενούς».

Στα πλαίσια της διδακτορικής διατριβής, παρακολουθεί πάνω από 700 ασθενείς που έχουν υποβληθεί σε χειρουργείο παχυσαρκίας, από το 2011 έως σήμερα.

Με την ιδιότητα της Βαριατρικής Διατροφολόγου είναι μέλος της Ελληνικής Χειρουργικής Εταιρείας Παχυσαρκίας και της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας Χειρουργικής της Παχυσαρκίας (International Federation for the Surgery of Obesity and Metabolic Disorders – IFSO που είναι επιστημονικός οργανισμός που συγκεντρώνει χειρουργούς και συναφείς ειδικότητες, όπως νοσηλευτές, διαιτολόγους, διατροφολόγους, ψυχολόγους, παθολόγους, ενδοκρινολόγους, αναισθησιολόγους, γαστρεντερολόγους κ.α. που εμπλέκονται στη θεραπεία των νοσογόνα παχύσαρκων ασθενών.

• Από το Μάρτιο του 2020 έως το Δεκέμβριο του 2020 υπήρξε υπεύθυνη διατροφής του τμήματος χειρουργικής νοσογόνου παχυσαρκίας & μεταβολικών διαταραχών του Ιατρικού Διαβαλκανικού Κέντρου Θεσσαλονίκης.
• Εν εξελίξει βρίσκονται οι σπουδές της για το δεύτερο μεταπτυχιακό τίτλο ειδίκευσης στη “Διαχείριση της γήρανσης & χρονίων νοσημάτων” από το Ελληνικό Ανοιχτό Πανεπιστήμιο.
• Εχει εκπαιδευτεί στην “ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΕΠΕΜΒΑΣΕΙΣ”, πιστοποιημένο πρόγραμμα, που υλοποιείται από το ΚΕΔΙΒΙΜ του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών.
• Εργάζεται ως ιδιώτης διαιτολόγος ενώ έχει διατελέσει και εκπαιδευτικός στα ΤΕΙ Λάρισας.  Από το 2015 έως σήμερα διδάσκει στο μεταπτυχιακό πρόγραμμα σπουδών της Ιατρικής Σχολής του Παν/μιου Θεσσαλίας με τίτλο «Κλινική Διατροφή».
• Έχει συνεργαστεί με το Μητροπολιτικό κολλέγιο και το Queen Margaret University που εδράζεται στο Εδιμβούργο, ως Λέκτορας & ως Program Leader του τμήματος Διατροφής & Διαιτολογίας
• Από το 2018 έως σήμερα, είναι καθηγήτρια εναλλακτικής – συμπληρωματικής ιατρικής.   Οι συμπληρωματικές και εναλλακτικές θεραπείες αποτελούν μια μεγάλη κατηγορία μεθόδων που επικεντρώνονται στην ολιστική προσέγγιση της υγείας, επενδύοντας όχι μόνο στο σώμα αλλά και στο πνεύμα και το πνεύμα του ατόμου.
• Η εμπειρία της περιλαμβάνει και τη διαχείριση κλινικών περιπτώσεων, δεδομένου ότι έχει διατελέσει συνεργάτιδα της Μονάδας Τεχνητού Νεφρού, ενώ από το 2010 είναι επιστημονική συνεργάτιδα της χειρουργικής κλινικής του πανεπιστημιακού νοσοκομείου Λάρισας και του Ιασώ Θεσσαλίας.
• Διετέλεσε επίσης συνεργάτης του Κτηνιατρικού Εργαστηρίου Λαμίας την περίοδο 2011-2012
• Ασχολείται με τη διατροφογενετική, δηλαδή την μελέτη των γονιδίων για την κατάρτιση εξατομικευμένου προγράμματος διατροφής και είναι συνεργάτιδα της Astrea Health και του ιατρού ενδοκρινολόγου – γενετιστή, Κωσταντίνου Στρατάκη.   Για την επεξεργασία των αποτελεσμάτων συνεργαζεται με εξειδικευμένα εργαστήρια στην Ελλάδα αλλά και διεθνώς.
• Οι σπουδές της περιλαμβάνουν επίσης κατάρτιση στην ομοιοπαθητική, δεδομένου ότι έχει παρακολουθήσει το πρόγραμμα σπουδών της Εθνικής Εταιρείας Ομοιοπαθητικής Ιατρικής Συνεργασίας.  Εν εξελίξει δε βρίσκονται οι μεταπτυχιακές της σπουδές στην ομοιοπαθητική, στο Hahnemann College of Homeopathy στη Μεγάλη Βρετανία.
• Επίσης έχει εκπαιδευτεί στην αρχαία Ελληνική Ιατρική & στον ελληνικό βελονισμό & ηλεκτροβελονισμό , στην ιριδολογία, στη φυτοθεραπεία & στα ανθοιάματα Bach, στην κινεζική διατροφή και στην κινεζική βοτανοθεραπεία.
• Με την ιδιότητα της Φυσικοπαθητικού (naturopath) βλέπει τον άνθρωπο σαν μια ολιστική ενότητα σώματος, διάνοιας και πνεύματος.
• Η Φυσικοπαθητική είναι επιστήμη πανεπιστημιακού επιπέδου και έχει σαν αντικείμενο την εναλλακτική αγωγή υγείας, δεν κάνει διαγνώσεις ασθενειών ούτε δίνει φάρμακα, χρησιμοποιεί μεθόδους εναλλακτικής φυσικής και αφαρμάκου προσέγγισης της υγείας. Όπως ειπε και ο Ιπποκράτης, ο άρρωστος αποτελεί ενιαία ψυχοσωματική οντότητα και η αρρώστια διέπεται από φυσικούς νόμους. Κατά τον Ιπποκράτη ο ιατρός υποβοηθεί την θεραπευτική δύναμη της φύσης και έτσι ο ασθενής αντιμετωπίζεται με μια εντελώς διαφορετική οπτική.
• Ο Φυσικοπαθητικός (naturopath) χρησιμοποιεί ένα εύρος εναλλακτικών – συμπληρωματικών μεθόδων.  Μπορεί συχνά με επιτυχία να εντοπίσει μια προδιάθεση του σώματος πριν την εμφάνιση οξείας ασθένειας και να προσφέρει την κατάλληλη αγωγή καθώς και αλλαγή στις ζωτικής σημασίας συνήθειες του ατόμου.
• Έχει συνεργαστεί με δύο κέντρα εστίασης για την κατάρτιση διαιτητικών μενού.
• Έχει ολοκληρώσει σπουδές στο Διατμηματικό πρόγραμμα δια βίου μάθησης του Αριστοτελειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης με τίτλο «Παρασκευή Καλλυντικών Σκευασμάτων & Σαπώνων» με στόχο την δημιουργία δικής της σειράς περιποίησης με θεραπευτικές ιδιότητες.
• Είναι κριτης σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά υψηλού κύρους με παρουσία στο pubmed, σε αντικείμενα σχετικά με την επιδραση της διατροφής σε διάφορα ζητήματα υγείας
• Είναι ραδιοφωνική παραγωγός από τον Απρίλιο του 2024 και παρουσιάζει την εκπομπή “Στην Υγειά σας”, στον Κρήτη FM 87,5, κάθε Τρίτη 18.00-19,00

https://www.youtube.com/@katsogridi

• Έχει συμμετάσχει στο βιβλίο του Γ. Λεκάκη “Ιπποκράτης, ο πατέρας της Ιατρικής” με τη συγγραφή του κεφαλαίου: “Ιπποκράτης: Η διαχρονική επιρροή των ιδεών του στην σύγχρονη ιατρική ακριβείας, δια μέσου της διατροφής”, μαζί με άλλους συγγραφείς, Σ. Χριστοδουλάρης, Ν. Παπανδρέου, Α. Αντωνάκος, εκδ. Τάλως