Ο Ερμαφρόδιτος – Εκδόσεις Δαίδαλος – Σχολιάζει η Δήμητρα Σαμλίδου.

Μύθοι της αμφιφυλοφιλίας στην Αρχαία Ελλάδα

Το σύντομο δοκίμιο της Marie Delcourt γύρω από το μύθο του Ερμαφρόδιτου στην αρχαία Ελλάδα και της αμφιφυλοφιλίας έχει διδακτικό χαρακτήρα για την κλασική αρχαιότητα και όχι μόνο…
Η συγγραφέας γεννηθείσα το 1891 και αποθανούσα το 1979, ήταν Βελγίδα κλασική φιλόλογος. Σπούδασε στο πανεπιστήμιο της Λιέγης, όπου και ήταν η πρώτη γυναίκα λέκτορας του πανεπιστημίου.
Υπήρξε από τις σημαντικότερες ελληνίστριες του 20ού αιώνα και η εργογραφία της περιστρέφεται γύρω από την ελληνική αρχαιότητα. Έχει γράψει για τον Αισχύλο, τον Περικλή, τον Οιδίποδα κ.ά., ενώ το
παρόν έργο εκδόθηκε για πρώτη φορά το 1958.

Αν και ο όρος “αμφιφυλοφιλία” δεν υπήρχε με τη σημασία που τον ξέρουμε σήμερα πριν από 2.500 χρόνια πριν περίπου, υπήρξαν ωστόσο περιστατικά καθημερινής και μη φύσεως, ανθρώπων που
κινούνταν στην τότε κοινωνία αλλά και θεοτήτων που ενσάρκωναν την ελληνική μυθολογία. Στο δοκιμιακού χαρακτήρα βιβλίο της, η Delcourt αναλύει τους μύθους τέτοιων περιπτώσεων στην αρχαία
Ελλάδα. Ποιο ήταν το υπόβαθρο της πράξης, τα γεγονότα και πώς αντιμετωπίζονταν οι άνθρωποι αυτοί,
είναι μερικές από τις αναλύσεις που συναντά ο αναγνώστης στο παρόν έργο.

Πρόκειται για μία αντανάκλαση των κοινωνικών συμβάσεων της εποχής, γύρω από τα έθιμα του γάμου, τις τελετές μύησης και τις τοπικές λατρείες, αποκαλύπτοντας το ψυχολογικό και θρησκευτικό υπόβαθρο
εκείνης της περιόδου. Ο Ερμαφρόδιτος δεν βασίζεται σε κάποιο ιστορικό πρόσωπο, πρόκειται δηλαδή για μία μυθολογική ύπαρξη, ωστόσο, συμβολίζει την ανθρώπινη εμπειρία, ενώ αποκαλύπτει συλλογικές
φαντασιώσεις και ανάγκες.

Χωρίζεται σε οχτώ ενότητες, στις οποίες περιλαμβάνονται εισαγωγικές σημειώσεις και η βιβλιογραφία, από την οποία η συγγραφέας άντλησε το πληροφοριακό υλικό. Στο μήκος του βιβλίου παρατίθενται
επεξηγηματικές σημειώσεις και αναφορές στους ιστορικούς της εποχής, ενώ σε ορισμένα σημεία παραθέτει σχέδια γνωστών γλυπτών γύρω από το θέμα.

Έχει μεγάλη σημασία, καθώς είναι εμφανής η σύνδεση με τις σημερινές συζητήσεις για το φύλο και την ταυτότητα, ενώ μπλέκεται η επιστήμη της ψυχολογίας και η φιλοσοφία. Διακρίνεται, έτσι, ότι η αρχαία
ελληνική σκέψη δεν ήταν μονοδιάστατη ως προς το φύλο και υφίσταται η ρευστότητα, ενώ ο συμβολισμός των εν λόγω μύθων λειτουργεί ως εργαλείο ερμηνείας της ανθρώπινης ταυτότητας. Μέσα
από τις σελίδες του βιβλίου γίνεται κατανοητή η ανθρώπινη φύση, γεφυρώνεται ο αρχαίος τρόπος σκέψης με τις σύγχρονες συμβάσεις και αναδεικνύεται η σημασία της ενότητας των αντιθέτων.