Ο συγγραφέας Απόστολος Ντόλκος μιλά για τη «Σιδερένια Κουρτίνα»
Συνέντευξη στον Γιάννη Ζυγούλη
Ο Απόστολος Ντόλκος έγραψε το υπέροχο δίτομο έργο «Σιδερένια Κουρτίνα» το οποίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πηγή Παιδείας. Ο συγγραφέας μιλά στο politismikos.gr για το βιβλίο του και όχι μόνο:
Κύριε Ντόλκο, θα ήθελα να παρουσιάσετε τον εαυτό σας στο αναγνωστικό κοινό. Πείτε μου παρακαλώ δυο λόγια για εσάς και το λογοτεχνικό είδος που υπηρετείτε.
Το βιβλίο μου θα το κατέτασσα στο είδος που ονομάζεται «Εναλλακτική Ιστορία». Δεν θα ήθελα όμως να πω ότι υπηρετώ μόνο αυτό το είδος, γιατί θα αδικούσα το βιβλίο. Εξάλλου στο παρελθόν έγραφα και θεατρικά κείμενα, ένα εκ των οποίων το έχω επίσης εκδώσει.
Η Σιδερένια Κουρτίνα απευθύνεται σε όλους τους αναγνώστες μυθιστορημάτων, ίσως λίγο περισσότερο στους αναγνώστες ιστορικών μυθιστορημάτων.
Τώρα θα ήθελα μια σύντομη παρουσίαση του έργου «Σιδερένια Κουρτίνα». Για την υπόθεση, τον τόπο και τον χρόνο της ιστορίας σας.
Βρισκόμαστε στην εμφυλιακή Ελλάδα. Οι δύο πλευρές αντιμάχονται στρατιωτικά, διπλωματικά και πολιτικά. Στην πραγματικότητα ξέρουμε πώς έληξε ο εμφύλιος. Στο μυθιστόρημα όμως η πραγματικότητα αλλάζει. Οι δύο πλευρές συμφωνούν σε εκεχειρία και αποφασίζουν να χωρίσουν τη χώρα στη μέση. Έτσι, στη Βόρεια Ελλάδα υπάρχει η Λαοκρατική Δημοκρατία της Ελλάδος με κομμουνιστική κυβέρνηση και έδρα τη Θεσσαλονίκη, και στη Νότια το Βασίλειον της Ελλάδος, ένα κράτος με το βλέμμα προς τη Δύση και με πρωτεύουσα την Αθήνα. Το μυθιστόρημα βασίζεται σε πραγματικά γεγονότα και πρόσωπα, όμως προσαρμόζονται στην μυθοπλασία, υπηρετώντας το ερώτημα «τι θα γινόταν αν τα πράγματα στην Ελλάδα έπαιρναν άλλη τροπή».
Ποια ήταν η πηγή έμπνευσης για το έργο σας;
Η πρώτη μου επαφή με μια τέτοιου είδους ιδέα ήταν το μυθιστόρημα “The man in the high castle” του Αμερικανού συγγραφέα Φίλιπ Ντικ. Στο συγκεκριμένο βιβλίο βλέπουμε μια εναλλακτική μορφή της παγκόσμιας ιστορίας. Πιο συγκεκριμένα ο συγγραφέας μας διηγείται μια ιστορία στην οποία τον Β’ Π.Π. δεν τον έχουν κερδίσει οι σύμμαχοι, αλλά οι δυνάμεις του άξονα.
Έπειτα έψαξα πολύ για την συγκεκριμένη εποχή και διάβασα βιβλία για τον εμφύλιο και γενικά για τη δεκαετία του 40’, βιβλία που είτε υποστήριζαν τους μεν, είτε τους δε, είτε προσπαθούσαν να είναι ουδέτερα. Διαπίστωσα λοιπόν ότι αυτό το εναλλακτικό σενάριο που είχα στο μυαλό μου για την Ελλάδα, δεν απείχε και πάρα πολύ από την πραγματικότητα.
Πόσο χρόνο χρειαστήκατε για την ιστορική έρευνα και τη συγγραφή;
Η συγγραφή κράτησε αρκετούς μήνες, σχεδόν έναν χρόνο. Πριν από τη συγγραφή είχα αφιερώσει πολλούς μήνες για να συγκεντρώσω το υλικό που χρειαζόμουν. Από την στιγμή που πήρα την απόφαση να το ξεκινήσω μέχρι την ολοκλήρωση του μυθιστορήματος μου πήρε σχεδόν δύο χρόνια.
Αντιμετωπίσατε διλήμματα; Προσπαθήσατε να κρατήσετε ισορροπίες ανάμεσα στις δυο πλευρές του εμφυλίου;
Προσπάθησα να παραμείνω όσο το δυνατόν ουδέτερος, τόσο προς τους χαρακτήρες μου όσο και προς τις δύο αντίπαλες πλευρές. Από τα σχόλια των αναγνωστών μου θεωρώ ότι ο στόχος επετεύχθη! Ίσως μόνο οι πολύ κοντινοί μου άνθρωποι να μπορούν να διακρίνουν την προσωπική μου οπτική πάνω στα γεγονότα.
Πόσο φανταστικό είναι το σενάριο που εκτυλίσσεται στο μυθιστόρημά σας; Θα μπορούσαν τα γεγονότα να εξελιχθούν με τη δική σας εκδοχή; Με ποιες προϋποθέσεις;
Κατά τη γνώμη μου το σενάριο αυτό θα μπορούσε να είναι αληθινό! Είναι μάλιστα ένα σχέδιο (Σχέδιο «Λίμνες»)που είχε εγκριθεί στην 3η Ολομέλεια της Κεντρικής Επιτροπής του ΚΚΕ, τον Σεπτέμβριο του 1947. Το σχέδιο –μεταξύ άλλων- επεδίωκε την αυτονόμηση μεγάλου μέρους της Βόρειας Ελλάδας, με κέντρο τη Θεσσαλονίκη.
Στην πραγματική ζωή, θα μπορούσαμε ως χώρα και ως κοινωνία να αποφύγουμε τον εμφύλιο του 1946-1949;
Θα μπορούσαμε αν εφαρμοζόταν στην Ελλάδα ότι και στα υπόλοιπα κράτη μετά την απελευθέρωση. Ενδεχομένως να μπορούσε να αποφευχθεί αν απλά τηρούνταν από όλες τις πλευρές η Συμφωνία της Βάρκιζας. Από την στιγμή που δεν τηρήθηκαν αυτά που συμφωνήθηκαν, η κατάσταση θα μπορούσε να εξομαλυνθεί με την παρέμβαση των Μεγάλων Δυνάμεων. Οι λεγόμενες Μεγάλες Δυνάμεις συμφώνησαν το μέλλον όλων των χωρών της Ευρώπης και αυτές οι χώρες είτε με το καλό είτε με το άγριο αποδέχτηκαν το νέο status quo. Στην Ελλάδα αυτό δεν έγινε, ίσως γιατί τα γεωπολιτικό παιχνίδι στην περιοχή δεν μπορούσε να βγάλει εύκολα νικητή. Σε κάθε περίπτωση, η δική μου γνώμη είναι ότι στον εμφύλιο και οι δύο πλευρές σκότωναν και σκοτωνόντουσαν για χάρη ξένων συμφερόντων.
Ώρες ώρες, διαβάζω δηλώσεις πολιτικών και έχω την αίσθηση ότι στη χώρα μας ο εμφύλιος δεν τελείωσε ποτέ. Ίσως ο διχασμός συνεχίζεται έως τις μέρες μας. Η δική σας άποψη ποια είναι;
Ίσως να είναι και στο DNA μας. Από αρχαιοτάτων χρόνων οι Έλληνες ήταν διχασμένοι. Σπαρτιάτες-Αθηναίοι, Ενωτικοί-Ανθενωτικοί, Βενιζελικοί-Αντιβενιζελικοί κοκ. Θα ήταν υπερβολή να πούμε ότι ο εμφύλιος δεν τελείωσε ποτέ, όμως το κλίμα είναι 100% πολωμένο και διχαστικό ακόμα και σήμερα.
Οι Έλληνες διδασκόμαστε από την Ιστορία; Η κοινωνία μας και οι ψηφοφόροι αποφεύγουμε τα ίδια λάθη, αυτά που στο παρελθόν μας οδήγησαν σε τραγωδίες;
Θα έλεγα πως δεν διδασκόμαστε. Κι αυτό γιατί επαναλαμβάνουμε συνέχεια τα λάθη των προγόνων μας. Τα παραδείγματα προς αποφυγή στο παρελθόν είναι πολλά και ενδεχομένως να είναι μακρινά χρονικά. Εμείς όμως δεν μαθαίνουμε ούτε από τα ίδια μας τα λάθη! Αναφέρομαι στα λάθη της τελευταίας 15ετίας, της περιόδου της παρατεταμένης κρίσης.
Ποιο θα είναι το επόμενο βήμα στη συγγραφική σας πορεία;
Το επόμενο βήμα δεν ξέρω πότε θα γίνει, αλλά μπορεί να είναι πολύ διαφορετικό! Εδώ και πολλά χρόνια κρατάω σημειώσεις και έχω στο μυαλό μου ένα τεράστιο project, όμως λόγω έλλειψης χρόνου περιμένω την κατάλληλη στιγμή. Το επόμενο βήμα μπορεί να είναι σε έναν εντελώς διαφορετικό κόσμο, στον κόσμο του φανταστικού και της επιστημονικής φαντασίας.
Κύριε Ντόλκο, ευχαριστώ θερμά!
Ο Απόστολος Ντόλκος γεννήθηκε το 1990 στις Σέρρες. Σπούδασε στο τμήμα Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αθηνών και έκανε το μεταπτυχιακό του στο τμήμα Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης. Κατά τη διάρκεια των σπουδών του ασχολήθηκε με το θεατρικό παιχνίδι και τη συγγραφή. Το 2019 εξέδωσε το θεατρικό έργο “Είμαστε οι επιλογές μας”. Εργάζεται ως θεατρολόγος σε δημοτικά σχολεία του Νομού Σερρών. Το βιβλίο Η Σιδερένια Κουρτίνα που κυκλοφορεί από Writer’s Agency Bookguru.gr και τις Εκδόσεις Πηγή Παιδείας, είναι η πρώτη του μυθιστορηματική απόπειρα.
