Στου πολιτισμού το σεργιάνι…

Γεωργία Γιώτα Φιλόλογος, συγγραφέας, ποιήτρια
Στου πολιτισμού το σεργιάνι…
Όπως κι αν συλλάβεις το σημαινόμενό της, όπως κι αν νιώσεις την έννοιά της και την αλήθεια της, ως καρδιά του βαμβακιού, καρδιά της Θεσσαλίας, καρδιοχτύπι της Ελλάδας, η πόλη μας, η Καρδίτσα, παράγει και προάγει, ενισχύει και τροφοδοτεί, υποστηρίζει και διαφημίζει ανάσες πολιτισμού. Στάλες δροσιάς στις θερμές νύχτες του καλοκαιριού και … εντελώς μεθυστικά αρώματα λουλουδιών μέσα σε άνοιξης πνοές. Και… όχι μόνο.
Καθόλη τη διάρκεια του χρόνου, αλλά κυρίως όταν το θέρος πλησιάζει με την ανεμελιά και την ραστώνη του, αξιόλογες ευκαιρίες για διασκέδαση και ψυχαγωγία, μεγάλες διοργανώσεις δρώμενων λαϊκής παράδοσης, θεατρικά φεστιβάλς, μουσικές περιπλανήσεις, αλλά και εκδηλώσεις λαογραφικών αναφορών εντός και εκτός της πόλης, δίνουν παλμό στην περιοχή μας. Κάθε που καλοκαιριάζει, η Καρδίτσα αλλάζει, αποκτά άλλη πνοή και άλλον αέρα. Και… κύρος, βεβαίως, βεβαίως. Εμπλουτίζεται με την αύρα ενός φρέσκου, ανάλαφρου, δροσερού μαΐστρου που τη μεταμορφώνει σε … μια πόλη μαγική. Μια πόλη σαν κι αυτή που αλλάζει μαγεμένη, σαν πέσει η σκοτεινιά. Και που έχει τη μυστική δύναμη να σμίγει τις αναπνοές των πολιτών της με τούτο το αγέρι, τολμώντας να παραλλάξω κάπως τους στίχους του σπουδαίου μας Μάνου Χατζιδάκι.
Ποιος μπορεί λοιπόν να ισχυριστεί ότι μια πόλη μικρή, πόλη της επαρχίας, δεν μπορεί να συναγωνιστεί πρωτεύουσες πόλεις υψηλών προδιαγραφών και απαιτήσεων;
Έχουμε, καμαρώνουμε και λέμε (μεταξύ άλλων, σαφώς αξιόλογων):
Διεθνές Χορωδιακό Φεστιβάλ Καρδίτσας, Πανελλήνιο Φεστιβάλ Ερασιτεχνικού Θεάτρου Καρδίτσας, Εαρινή Γιορτή της Φύσης, Καλοκαιρινές Μουσικές Βραδιές στις πλατείες της Καρδίτσας, Μενελαϊδια-Διεθνές Φεστιβάλ Παραδοσιακών Χορών, Καραϊσκάκεια–Διεθνές Φεστιβάλ Πολιτισμού, Οικολογική Γιορτή Καρδίτσας. Αλλά και ένας αξιόλογος αριθμός εκδηλώσεων και δρώμενων, όπως βραδιές-αφιερώματα σε σπουδαίους δημιουργούς και τα έργα τους, προσφέρουν στους πολίτες την ευκαιρία να απολαύσουν μοναδικές ψυχ-αγωγικές στιγμές, με την ουσία και το νόημα της αγωγής της ψυχής, εκείνης που αρμόζει στο τελειότερο ον, κρατώντας το κυρίαρχο στην κορυφή της πυραμίδας.
Και με χαρά επισημαίνουμε κάπου εδώ ότι δεν… αρκεί ένα μόνο άρθρο, με τον πεπερασμένο αριθμό λέξεών του, για να αναφέρουμε αναλυτικά και έτσι όπως αρμόζει και αξίζει όλες τις εκδηλώσεις. Εξάλλου, έχει προηγηθεί ένα σύντομο, εν δυνάμει… ποιητικό αφιέρωμα στα δύο κορυφαία καλλιτεχνικά, πολιτιστικά και πολιτισμικά, άρα και εκ-παιδευτικά γεγονότα που έλαβαν χώρα και δράση στην Καρδίτσα με την αρχή της άνοιξης, στο Πανελλήνιο Φεστιβάλ Ερασιτεχνικού Θεάτρου και στη Διεθνή Συνάντηση Σχολικών Χορωδιών, στο πλαίσιο του Διεθνούς Χορωδιακού Φεστιβάλ. Δεν μπορούμε βέβαια να μην αναφέρουμε με σεμνή υπερηφάνεια τις δύο βραδιές τις αφιερωμένες με δόξα και τιμή σε δύο δημιουργούς μοναδικούς στο είδος τους, στον Ποιητή του φωτός και του απέραντου γαλάζιου, Οδυσσέα Ελύτη, και στον συνθέτη που πρόσθεσε λίγη ακόμη γοητεία (και μυστήριο) στο «χαμόγελο της Τζοκόντα», στον Μάνο Χατζιδάκι, τον Μάρτιο και τον Ιούνιο αντίστοιχα. Και … σαν να διακρίνουμε κάπου εκεί, στο ακριβό σύνορο ουρανού και γης, στο Καφενείο των 24 Γραμμάτων και των 5 Γραμμών, τους δύο κορυφαίους πνευματικούς ταγούς, με το αστείρευτο ταλέντο και τη φαντασία τους, να υψώνουν τα ποτήρια με τον οίνο άκρατο και την καρδιά γεμάτη κεκραμένα συναισθήματα, καθώς Ερατώ και Ευτέρπη τους στεφανώνουν. Και με το άγρυπνο βλέμμα μιας πολλά υποσχόμενης Μνήμης και Αθανασίας.
Και κάπως έτσι, πιστοποιείται ότι ο πολιτισμός αποτελεί τον τέταρτο πυλώνα της βιώσιμης ανάπτυξης (οικονομία – κοινωνία – περιβάλλον – πολιτισμός). Και ακριβώς έτσι, ο πολιτισμός, με λέξεις και ήχους, κινήσεις και χρώματα και πάνω από όλα με κατάθεση πλεονάσματος ψυχής δημιουργεί αξίες, ιδέες, νοήματα, πρότυπα, αισθητικές αντιλήψεις, κοσμοθεωρίες, καθιστώντας τα ενσώματες καταστάσεις στην καθημερινότητα, καθορίζοντας και διαμορφώνοντας απόψεις, προτιμήσεις, επιθυμίες, συμπεριφορές, καθημερινές πρακτικές, στάσεις ζωής. Αλλά κυρίως και πρωτίστως διαμορφώνει αξίες και πρότυπα, υγιή και ασφαλή. Επιτέλους… Γιατί ο πολιτισμός δεν είναι μόνο ωραίες τέχνες, εξαίρετες τεχνικές και υψηλή κουλτούρα. Είναι κυρίως τρόπος ζωής που διαχέεται από την κοινωνία για την κοινωνία. Για τον άνθρωπο και τη ζωή που τολμά να γράφεται με το «ζ» κεφαλαίο και δεσπόζον. Για να κερδίσει το «ευ» μιας ολόγιομης αίσθησης.
Και κάπως έτσι, με φλάμπουρο ό,τι ωραίο έχει αναθρέψει, η άνοιξη παρέδωσε τη σκυτάλη στο καλοκαίρι με την αξιοπρέπεια που της αρμόζει. Και ήλθε το καλοκαίρι. Με τις μέλισσες και τον πολιτισμό του να οδηγεί του Ηνίοχου το άρμα. Και η Καρδίτσα το αναδέχτηκε και το πρόσφερε στους ανθρώπους της. Άοκνα και με συνέπεια. Με ήχους πολλούς. Με τραγούδι και μουσική. Με χρώματα και κινήσεις ρυθμικές.
Οι εκδηλώσεις συνεχίζονται.ΟΟι Οι φορείς κάνουν τη δουλειά τους εξαιρετικά καλά. Και οι πολιτιστικοί σύλλογοι θεραπεύουν την ανάγκη των ανθρώπων για ουρανό. Και κάπως έτσι και πάλι, οι νύχτες στην πόλη (ξανα)γίνονται μαγικές. Κι εμείς, άλλο που δεν θέλουμε να ταξιδέψουμε με όχημα την τέχνη κάθε που βασιλεύει η αστροφεγγιά. Και τι χαρές που κάνει η Εκάτη…
Θεριστής ο πρώτος καλοκαιρινός μήνας, ο Ιούνιος, αλλά και ο πολιτισμός τούτο το μήνα… σπέρνει παράδοση κακαι θερίζει τέχνη. Και να που η Τερψιχόρη εμφανίζεται στη σκηνή, γιατί βαρέθηκε να βλέπει τις άλλες αδελφές της, Ερατώ, Ευτέρπη και Θάλεια, να μην της δίνουν την πρέπουσα σημασία. Και σέρνει πρώτη το χορό των εντυπώσεων.
ΜΕΝΕΛΑΪΔΙΑ: Ο κορυφαίος πολιτιστικός θεσμός ο οποίος συμπληρώνει τριάντα τρία χρόνια αδιάλειπτης παρουσίας μετατρέπει για ακόμα μία φορά την Καρδίτσα σε μια ανοιχτή γέφυρα που ενώνει διαφορετικούς λαούς, γλώσσες, ήθη, έθιμα και παραδόσεις. Κύπρος, Μεξικό, Εκουαδόρ, Σύρια, Ουγγαρία, Ουκρανία στήνουν χορό. Μιλούν τη γλώσσα της κίνησης του σώματος, στήνουν γέφυρες επικοινωνίας, ενώνουν λαούς διαφορετικούς μα ανθρώπους ίδιους, με τις ανάγκες, τις λαχτάρες, τις συμπεριφορές και τις αξίες τους να συναπαντώνται στου γλαυκού το γειτόνεμα. Περήφανη βασίλισσα των Δολόπων η Μενελαΐδα, αλλά και περήφανη πόλη αφιερωμένη στον βασιλιά Μενέλαο, η αρχαία πόλη της Δολοπίας έκανε τον Όμηρο κρυφό θαυμαστή της και μας φανερούς θαυμαστές του θεσμού.
Και ακολουθούν τα ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΕΙΑ. Η ιστορική και λαογραφική μνήμη κρατούν το φυτίλι της παράδοσης αναμμένο. Ένεκεν τιμής και δόξης. Για το γενναίο τέκνο της πατρίδας, γέννημα θρέμμα της περιοχής, τον αγωνιστή στρατηγό Γεώργιο Καραϊσκάκη. Από το 1927 με απόφαση του Υπουργείου Εσωτερικών είναι και φαίνονται και αξιολογούνται ως μεγάλη γιορτή της παράδοσης και του λαϊκού πολιτισμού, με εκδηλώσεις που λαμβάνουν χώρα στην Κεντρική Πλατεία της Καρδίτσας και σε όλους τους Δήμους της Περιφερειακής Ενότητας, με χορούς και τραγούδια από κάθε περιοχή της Ελλάδας, αλλά και από αντιπροσωπευτικά συγκροτήματα του εξωτερικού, αναβίωση εθίμων και παράλληλες εκδηλώσεις-δρώμενα, όπως. εκθέσεις φωτογραφίας, ζωγραφικής και παραδοσιακής ενδυμασίας μουσικά και χορευτικά εργαστήρια.
Τιμή όλων των πολιτών να φιλοξενούνται τέτοιες εκδηλώσεις και δράσεις που κάνουν την πόλη μας να αποκτά αίγλη και φήμη. Γιατί παράλληλα με την ψυχαγωγία που προσφέρουν αφειδώς, προβάλλουν τόσο τον εντόπιο πολιτισμός μας όσο και τα αξιοθέατα της περιοχής, αλλά και ολόκληρης της Θεσσαλίας μας, αφού οι φιλοξενούμενοί μας ξεναγούνται στη Λίμνη Πλαστήρα, τα Μετέωρα, το Πήλιο κ.λπ.
Μεσούσης της καλοκαιρινής περιόδου λοιπόν, η Καρδίτσα ανοίγει πανιά. Ταξιδεύει ευαρμένιστα ανάμεσα σε εικόνες, ήχους, χρώματα και αρώματα. Και τια ταξίδια αυτά συνοδεύονται. Συνοδεύονται από το λόγο. Ως έκφραση πνεύματος και ψυχής. Και λογικής επίσης. Και όχι μόνο λόγω εποχής. Αλλά κυρίως λόγω ζωής. Γιατί ο πολιτισμός είναι ζωή. Ουκ επ΄άρτω μόνο ζήσεται άνθρωπος. Γιατί το τρισυπόστατο πεινά και διψά. Η ψυχή του ανθρώπου έχει ανάγκη την ηρεμία και τη γαλήνη της, για να νιώσει την υψηλή της αποστολή. Οι εποχές είναι ταραγμένες. Γίνονται επώδυνες. Εχουμε ανάγκη να νιώσουμε επιτέλους ως… άνθρωποι. Να αντιλαμβανόμαστε το ωραίο και το καλό και να εξετάζουμε με σύνεση και λογική όσα παρατηρούμε. Ευτυχώς ο πολιτισμός με τις συνιστώσες του και τις προεκτάσεις του εξασφαλίζει και διασφαλίζει τον τρόπο.
Η Καρδίτσα έχει αλλάξει τα τελευταία χρόνια, σαφώς προς το βέλτιστο. Προσεγγίζει με σοβαρές αξιώσεις τις άφθονες παροχές πολιτιστικού φωτός της πρωτεύουσας πόλης. Θέατρο, μουσική, χορός, αθλητισμός στήνουν στέρεες βάσεις. Δρόμος υπάρχει. Αλλά και μέσα, για να καλύψουμε τις μεγάλες διαφορές και διαδρομές ευτυχώς υπάρχουν. Οφειλή όλων μας να στηρίζουμε και να υποστηρίζουμε κάθε δράση και εκδήλωση που φέρνει πολιτισμό και παράδοση δίπλα στον άνθρωπο. Καιροί ου μενετοί.
Και ο πολιτισμός είναι κατάλληλος «καιρός» για τον άνθρωπο. Και για την πόλη επίσης. Η ρίζα εξάλλου των λέξεων είναι η ίδια. Γιατί τίποτα δεν τυχαίνει όταν πετυχαίνει.
Για αυτό και κάθε που ο καλός καιρός κάνει είσοδο θριαμβευτική μετά βαϊων, σεργιανάμε στην πόλη ως πολίτες που λαχταρούν να γεύονται δείπνα πολιτισμού. Κρατώντας αναμμένες φρυκτωρίες…
Και το ταξίδι (ευτυχώς) συνεχίζεται…
Γεωργία Γιώτα
Φιλόλογος, συγγραφέας, ποιήτρια
Υ.Γ.: Ένα ουσιαστικό ευχαριστώ από καρδιάς για άλλη μια φορά στον πολυσχιδή δημοσιογράφο και σύμβουλο έκδοσης (και πολλά άλλα…!) της εφημερίδας «ΑΡΓΙΘΕΑ», κ Λάμπρο Πολύζο, για την τιμή της εμπιστοσύνης που παραμένει θάλλουσα. Τιμή μου να (κατά)γράφω και να αναδεικνύω για την πόλη μου των τεχνών τα θάματα… ευ-αγγέλια άνωθεν και έσωθεν εντολών και καταβολών. Υπάρχουν και βράδια που … καθώς σεργιανά κανείς στους δρόμους, τα φώτα της πόλης ενισχύουν φωτοβολίδες πολιτισμού… Και τι ωραία πού΄ναι να ταράζονται της νύχτας τα σκοτάδια…

